Odmiany miodów i ich właściwości

odmianymioduJeśli chodzi o miód i jego poszczególne odmiany, to zasadniczo więcej jest między nimi podobieństw niż różnic. Dla smakoszy i osób dobierających miód ze względu na różnorodne dolegliwości zdrowotne te różnice jednak mają istotne znaczenie. Kolor i smak są wynikiem odmiennych pożytków pszczelich tj. innego rodzaju nektaru roślinnego lub spadzi. Poszczególne rośliny miododajne charakteryzują się nektarem o zróżnicowanych właściwościach biologicznych.  Ponadto, każde pasieczysko ma inne, charakterystyczne tylko dla siebie warunki, dlatego też nawet w zakresie jednej odmiany mogą występować różnice.

Zasadny wydaje się nie tyle wybór odmiany miodu, co pszczelarza, wobec którego możemy mieć zaufanie, że stwarza możliwie najlepsze warunki pracy dla pszczół i produkuje miód z poszanowaniem dla prawideł sztuki pszczelarskiej.

Ze względu na walory zdrowotne poleca się konsumowanie miodów krajowych. Charakteryzują się one zawartością rodzimych związków, w tym alergenów ( przez systematyczne ich spożywanie można osiągnąć wysoką tolerancję pyłków roślin ) na które organizm człowieka reaguje korzystniej niż na elementy z innego środowiska.

Głównym składnikiem nektaru są węglowodany: cukry proste (glukoza i fruktoza) oraz dwucukier sacharoza. Poza tym są też w mniejszych ilościach inne cukry złożone, związki białkowe, aminokwasy, kwasy organiczne oraz związki fosforowe.

Najpopularniejsze miody w Polsce:

Akacjowy

akacjaAkacjowy – Bezbarwny lub jasno słomkowy, uznawany za najjaśniejszy z miodów. Długo nie ulega krystalizacji ze względu na przewagę fruktozy, wyjątkowo słodki. Po skrystalizowaniu biały lub jasno słomkowy w postaci kremu. Ma słabo wyczuwalny zapach kwiatu akacji. Miód pozyskiwany jest z nektaru robinii akacjowej (Robinia pseudoacacia L), zwanej też fałszywą akacją lub grochodrzewem. Zawiera stosunkowo dużo magnezu, potasu, acetylocholiny. Typowa dla miodu akacjowego jest bardzo niska zawartość związków mineralnych.

Miód akacjowy ma walory charakterystyczne dla miodów jasnych wiosennych Łatwo przyswajalny, stosowany w stanach wyczerpania fizycznego i psychicznego, pozytywnie wpływa na układ krążenia i naczynia wieńcowe, stabilizuje ciśnienie krwi, hamuje procesy miażdżycowe, poprawia metabolizm tłuszczowy wątroby, wspiera pracę pęcherzyka żółciowego, jest pomocny w schorzeniach nerek i układu moczowego; łagodzi kaszel; stosowany bezpośrednio na ranę przyśpiesza gojenie; skuteczny w leczeniu bezsenności.

Szczególnie lubiany przez dzieci

Gryczany

grykaGryczany – Od ciemnoherbacianego do brunatnego. Ma silny zapach kwiatów gryki, w smaku ostry, lekko piekący. Miód gryczany należy do miodów najpóźniejszych. Pszczoły pozyskują nektar z drobnych, białych lub różowych kwiatów gryki zwyczajnej (Fagopyrum sagittatum Gilib.). Pszczelarze miód ten odbierają pszczołom pod koniec lipca. Po skrystalizowaniu kolor brązowy, konsystencja gruboziarnista, przy czym na powierzchni często pozostaje warstwa rzadkiego miodu. Ze względu na dużą zawartość olejków eterycznych, soli mineralnych oraz inhibin, rutyny, enzymów, hormonów i innych substancji o właściwościach odżywczych i leczniczych, miód ten zakwalifikowany jest obok miodu spadziowego do najbardziej wartościowych. Pod względem zawartości enzymów uznawany jest za najbogatszy z polskich miodów. Szczególnie nadaje się do wyrobu miodów pitnych. Duża zawartość kwasów sprawia, że fermentacja napojów przebiega prawidłowo, a silny aromat i swoisty ostry smak czyni napoje miodowe bardziej pikantnymi.

Miód gryczany jest pomocny przy leczeniu nieżytów górnych dróg oddechowych. Sprzyja tworzeniu się kostnicy po złamaniach. Pomocny w stanach wyczerpania nerwowego, przy miażdżycy, nadciśnieniu, zapaleniu nerek oraz grypach gorączkowych. Zawiera dużo biopierwiastków. Pochodne rutyny, m.in. rutozyd, zapobiegają rozkładowi witaminy C na drodze utleniania oraz polepszają jej przyswajalność przez organizm. Należy dodać, że miód gryczany także jest bogatym źródłem witaminy C. Korzystne skutki działania miodu gryczanego odczują chorzy na nerwicę wegetatywną m.in: nerwicę serca, czy żołądka. W miodzie gryczanym jest więcej choliny niż w innych miodach odmianowych, co zabezpiecza organizm przed jej niedoborem, powodującym uszkodzenie wątroby lub nerek. Ze względu na znaczną ilość fruktozy, poleca się go – podobnie jak miód akacjowy, osobom chorym na cukrzycę insulinoniezależną. Według niektórych autorów podawanie miodu gryczanego jest także uzasadnione w chorobach układu oddechowego, szczególnie w chorobach płuc oraz schorzeniach zakaźnych z towarzyszącą im gorączką, oraz w sytuacji osłabienia wzroku, słuchu, a także przy kłopotach z pamięcią.

Lipowy

lipaLipowy – Jasnożółty do zielonkawożółtego a po skrystalizowaniu żołtopomarańczowy lub brunatny. Miód lipowy ma dość ostry smak i bardzo charakterystyczny aromat, który nieco przypomina zapach świeżych liści mięty. Za ostry zapach i smak miodu lipowego odpowiadają olejki eteryczne i flawonoidy. Pozyskiwany z lipy – określanej przez pszczelarzy królową roślin miododajnych. Miód jest pozyskiwany na przełomie czerwca i lipca i uznawany jest często za najbardziej szlachetną odmianą miodu w Polsce. Czysty miód lipowy jest rzadziej spotykany niż inne odmiany ze względu na stosunkowo niewielką ilość dużych skupisk tych drzew w jednym miejscu. Najczęściej kupuje się miód mieszany z przewagą miodu lipowego.

W skład miodu lipowego wchodzą związki występujące w kwiatach lipy: olejek eteryczny, flawonoidy (hesperetyna, hesperydyna, rutyna, izokwercytryna i tiliarozyd), glikozyd tiliacyna, związek triterpenowy tarakserol, garbniki, związki goryczowe, saponiny i inne. W zakresie działania leczniczego miód lipowy uważany jest powszechnie za najlepszy środek przy przeziębieniu, grypie, w chorobach przebiegających z wysoką temperaturą, schorzeniach dróg oddechowych. Działa antyseptycznie i uspokajająco. Dla wzmocnienia jego działania podaje się go w herbacie z kwiatu lipowego, owocu maliny oraz w połączeniu z sokiem z cytryny lub mlekiem. Skuteczny przy leczeniu przeziębień, w stanach niepokoju i bezsenności.

Malinowy

malinaMalinowy – Żółty a po skrystalizowaniu żółto kremowy. W smaku łagodny, lekko kwaskowaty o delikatnie wyczuwalnym zapachu malin.

Stosowany przy przeziębieniach i stanach gorączkowych. Działa napotnie, zalecany w schorzeniach górnych dróg oddechowych, nieżycie żołądka oraz niedokrwistości. Przeciwmiażdżycowy. Zawiera dużo kwasów organicznych, w tym kwas salicylowy, dużo też ma pektyn, witamin i mikroelementów. Sprawdza się w stanach osłabienia. Ma właściwości przeciwgorączkowe, antyseptyczne i napotne oraz pomaga przy niedokrwistości.

Mniszkowy

mniszekMniszkowy – Jasnobrązowy, jasnożółty, łamiący się w pomarańczowy albo różowy, gdyż taki kolor ma pyłek kwiatowy mniszka lekarskiego. Dość szybko i równomiernie krystalizuje zachowując charakterystyczną aksamitną konsystencję. W stanie stałym barwa żółta, często z białymi wykwitami. Uchodzi za najsłodszy z krajowych miodów. Stosowany w chorobach wątroby i dróg żółciowych, chorobach reumatycznych, przy niedokrwistości oraz w stanach wyczerpania psychicznego. Dzięki zawartej w miodzie mniszkowym cholinie, obniża się poziom lipidów w wątrobie i zwiększa efekt żółciopędny.

Należy do miodów majowych, wyjątkowo szlachetnym, niekiedy trudnym do zdobycia ze względu na brak dużych pożytków towarowych. Zalecany jest przy długotrwałym przyjmowaniu leków jako środek osłonowy, miód mniszkowy leczy stany zapalne nie tylko żołądka ale również zapobiega stanom zapalnym wątroby, przewodów i woreczka żółciowego , wspomagającej leczenie schorzeń reumatycznych

Nawłociowy

nawlocNawłociowy – Jasno żółty, a po skrystalizowaniu przechodzi do konsystencji kremu. Wytwarzany z nektaru kwiatu nawłoci potocznie zwanym mimozą lub „złotą rózgą”, często traktowaną przez rolników jako pospolity chwast, jest jednak jedną z najbardziej wydajnych roślin miododajnych. Dość szybko krystalizuje. Posiada wyjątkowy i bardzo charakterystyczny kwaskowaty posmak, łatwo wyróżniający go od innych gatunków miodu.

Stosowany w leczeniu układu moczowego, prostaty, dróg żółciowych oraz stawów. Wykazuje działanie moczopędne i żółciopędne, przeciwzapalne i dezynfekujące. Posiada dużo rutyny i kwertycyny, które poprawiają ukrwienie nerek, a także żył kończyn dolnych. Polecany osobom z nadciśnieniem i w celu wzmocnienia mięśnia sercowego. Miodem nawłociowym warto wzmacniać się w okresie jesienno zimowym, kiedy jesteśmy szczególnie narażeni na przeziębienia i infekcje dróg oddechowych.

Pszczoły pozyskują miód nawłociowy na przełomie sierpnia i września.

Rzepakowy

rzepakRzepakowy – Bezbarwny, czasem słomkowy lub cytrynowy a po skrystalizowaniu białokremowy. W smaku bardzo słodki, co czyni go łatwo rozpoznawalnym, o lekko wyczuwalnym zapachu kwitnącego rzepaku. Jest miodem o największej zawartości glukozy i aminokwasów. Ze względu na dużą zawartość glukozy i stosunkowo małą ilość wody bardzo szybko krystalizuje, nawet w kilka dni po miodobraniu, a nawet jeszcze w plastrach. Jest jednym z pierwszych, które pszczoły przynoszą po zimie do pasieki – rzepak nektaruje zwykle w maju. Jest to odmiana bardzo popularna w naszym kraju.

Stosowany głównie przy schorzeniach płucnych i sercowych (glukoza to doskonała odżywka dla mięśni a w tym szczególnie sercowego). Poza tym przy zaparciach, przy schorzeniach wątroby (zwiększa jej możliwości detoksykacyjne), nerek i przewodu moczowego. Charakteryzuje się szczególnie niską zawartością związków mineralnych, lecz o znacznej przyswajalności przez organizm. Należy do nich między innymi żelazo, będące składnikiem hemoglobiny i transporterem tlenu w organizmie. Przyswajalność tego pierwiastka z miodu wynosi około 63%. Miód rzepakowy należy ponadto do miodów bogatych w bor, tj. pierwiastek niezbędny do budowy tkanki kostnej oraz właściwego funkcjonowania śledziony i tarczycy. Odpowiada on także za właściwe współdziałanie innych pierwiastków w organizmie. Stanowi cenną odżywkę regeneracyjną w stanach wyczerpania fizycznego i psychicznego. Właściwości miodu rzepakowego są wykorzystywane także w leczeniu schorzeń zewnętrznych. Stosowany bezpośrednio na chorą tkankę oczyszcza ją z elementów martwiczych i ropnej wydzieliny, co w efekcie przyspiesza gojenie i bliznowacenie ran. Ponadto,  szybkie przyłożenie miodu na oparzoną skórę zabezpiecza ją przed tworzeniem się pęcherzy i rozwojem zakażenia.

Spadziowy

spadzSpadziowy – Spadź, zwana również rosą miodową, jest wydzieliną mszyc – w tym miodownicowatych i czerwcowatych, czasem piewików (Auchenorrhyncha) i miodówek (Psylla), żywiących się sokami z łyka roślin. Miód może pochodzić ze spadzi iglastej lub liściastej co ma wpływ na walory smakowe i wizualne. Spadź nie występuje corocznie. W niektórych regionach występuje raz na kilka lat i dlatego miód spadziowy jest jednym z droższych miodów w Polsce. W Polsce najobfitszym źródłem spadzi jest jodła. Spadziuje ona co roku, przy czym w niektóre lata szczególnie obficie. Mniejszym źródłem spadzi są: lipa, leszczyna, świerk, klon, dąb, wierzba.  Świeża spadź ma barwę jasną, potem ciemnieje pod wpływem światła i tlenu. Miód spadziowy jest najczęściej ciemny z odcieniem zielonkawym (w przypadku spadzi iglastej) lub ciemno żółtawym (w przypadku spadzi liściastej). Spadź liściasta jest ostra i nie każdemu smakuje, iglasta natomiast ma smak łagodniejszy. Po skrystalizowaniu tworzy charakterystyczne dla siebie grudki. Spadź jest produkowana w okresie od maja do czerwca. Zawiera dużo białka, a tym samym ma większe wartości odżywcze i lecznicze od miodów nektarowych.

Ten rodzaj miodu posiada większe wartości odżywcze i zdrowotne od miodów nektarowych, ponieważ zawiera dużą ilość białka, dekstryny i biopierwiastków. Stosowany przy anemii i zaburzeniach przemiany materii. Miód ze spadzi iglastej leczy nieżyt górnych dróg oddechowych, stosowany jest przy produkcji syropów wykrztuśnych. Posiada właściwości przeciwrakowe, pomocny przy astmie i kamicy nerkowej. Wspomaga także leczenie chorób reumatycznych, skórnych i układu nerwowego. Jako jedyny miód zawiera tak zwany cukier spadziowy – melecytozę, nazywaną też cukrem modrzewiowym. Mikroskładniki, które w tak dużych ilościach występują jedynie w tej odmianie miodu, kojąco wpływają na stany zapalne oraz inne choroby skóry, a regularne używanie miodu spadziowego, zamiast cukru i słodzików oraz jako codzienny element diety, przynosi ulgę w chronicznych bólach reumatycznych.

Wielokwiatowy

faceliaWielokwiatowy – Od jasno słomkowego poprzez ciemno herbaciany nawet do brunatnego. Barwa i smak mocno uzależnione od rodzaju oblatywanego kwiatu. Miód z wiosennych roślin w stanie płynnym jest jasny, ma przyjemny delikatny zapach kwiatowy i łagodny smak. Natomiast miód pochodzący z nektaru kwiatów letnich jest znacznie ciemniejszy oraz odznacza się zdecydowanym smakiem i zapachem. Zarówno kolor oraz smak i zapach miodu z poszczególnych zbiorów mogą znacznie się różnić. Jest to najczęściej spożywana odmiana miodu.

Zawartość substancji czynnych w miodzie wielokwiatowym jest również zróżnicowana i zależy głównie od rodzaju mieszanki nektarów roślin miododajnych. Generalnie, stosowany jest przy różnego rodzaju alergiach i katarze siennym.  Miód wielokwiatowy doskonale się sprawdza w chorobach alergicznych dróg oddechowych, jak astma oskrzelowa atopowa (alergenna) lub katar sienny, zwany inaczej pyłkowica lub alergicznym nieżytem nosa. Ze względu na silniejsze właściwości inhibinowe, znajduje przede wszystkim zastosowanie w zapobieganiu oraz leczeniu grypy i przeziębień. Stosowany również w leczeniu chorób dolnych dróg oddechowych. Wykazuje właściwości lecznicze serca. Miód wielokwiatowy charakteryzuje się większą zawartością krzemu niż inne miody, co sprzyja jego zastosowaniu w kosmetyce w celu poprawy jakości skóry, włosów i paznokci.

Wrzosowy

wrzosWrzosowy – Czerwonobrunatny a po skrystalizowaniu przybiera galaretowatą konsystencję. Miód wrzosowy jest bardzo esencjonalny; posiada silny zapach wrzosu dzięki zawartości olejków eterycznych i stu dwudziestu innych substancji pochodzących z nektaru. Jego smak jest raczej gorzkawy i ostry, co jest rzadkim zjawiskiem wśród miodów. Nie zawiera wielu witamin ( poza stosunkowo dużą ilością witaminy B ), za to ich brak rekompensuje duża zawartość enzymów i wolnych aminokwasów. W stanie płynnym ma barwę ciemnobursztynową z czerwonym odcieniem, po skrystalizowaniu żółtopomarańczową lub brunatną.  Niewiele jest miejsc w Polsce, gdzie może być pozyskiwany na dużą skalę., dlatego też stał się obecnie najbardziej poszukiwanym miodem nektarowym.

Miód wrzosowy w 100 g zawiera nawet do 875 miligramów wolnych aminokwasów, podczas gdy w miodach nektarowych średnia zawartość aminokwasów wynosi 175 mg a w miodach spadziowych – 85 mg. Stosowany do terapii schorzeń jamy ustnej, gardła, błony śluzowej, przy chorobach dróg moczowych i prostaty, przy kamicy nerkowej, zapaleniach jelit i biegunkach. Miód zalecany jest przy leczeniu schorzeń układu wydalniczego. Sprawdza się jako lek w chorobach oczu, serca i układu pokarmowego, łagodzi bóle reumatyczne. Łagodzi zmiany zapalne w obrębie jamy ustnej ze względu na swoje właściwości antyseptyczne. Pomocny w walce z aftami,z zapaleniem dziąseł – ma silne właściwości antyseptyczne. Jest dobrym źródłem łatwo przyswajalnego żelaza. Aktywność antybiotyczna miodu wrzosowego jest na poziomie miodu spadziowego i nektarowo-spadziowego oraz nieco niższa od miodu lipowego i gryczanego.

W zależności od przeznaczenia miody możemy podzielić na:

– miody przeznaczone do spożycia;
– miody piekarnicze (przemysłowe) przeznaczone wyłącznie do wykorzystania w przemyśle lub przetwórstwie rolno-spożywczym.

Miód piekarniczy (przemysłowy) może:
– posiadać nietypowy dla miodu zapach i smak;
– zaczynać fermentować lub być sfermentowany;
– być przegrzany.

 

About The Author

Masz pytanie dotyczące serwisu? Chcesz podjąć współpracę? Masz uwagi lub sugestię?

Skorzystaj z zakładki Kontakt

Admin – who has written posts on InstytutMiodu.pl.


Social tagging: > > > > > > > >

Comments are closed.